De luiaards in de vruchtbare vallei, Albert Cossery
uit het Frans vertaald en van een nawoord voorzien door Mirjam de Veth, uitgeverij Jurgen Maas, 2020
Vertaling van Les fainéants dans la vallée fertile, Paris, Laffont, 1964
Oorspronkelijke Nederlandse uitgave: Amsterdam, Coppens & Frenks, 1997
Een aartsluie familie in Egypte raakt in opschudding als de jongste zoon wil gaan werken.
Stukje nawoord:
Wie de boeken van de Egyptenaar Albert Cossery leest, begrijpt waarom de kat in zijn land van herkomst een heilig dier is, sterker nog, begrijpt het gelijk van de kat. Conssery’s personages kiezen bij voorkeur net als Baudelaires katten ‘peinzend voor de adellijke pose van grote sfinxen, die voor eenzaam rusten kozen.’ Ze beheersen in hoge mate de kunst van het nietsdoen en slaan het schouwtoneel van het dagelijks leven geamuseerd en afstandelijk gade. De slaap is een staat van genade, verder is er nutteloos bedrijf, nietsontziende wreedheid en hartverscheurende domheid. Wie verstandig is zal zich aan het gewoel onttrekken en zich onderdompelen in weldadige rust.
Vanaf zijn tiende stond het voor Cossery vast dat hij schrijver zou worden, een Egyptische schrijver die in het Frans schrijft. De reacties thuis waren niet aanmoedigend.
Hij neemt zijn intrek in een hotelkamer in Parijs in september 1945, waar ook Sartre en Beauvoir woonden. Tot zijn dood in 2008 woonde hij nog steeds in een kamer daar.
Zijn niet omvangrijke, maar ijzersterkte oeuvre is een verhalenbundel en zeven romans. In zijn eigen flatterende tempo.
De ‘vruchtbare vallei’ is Egypte. De luiaards speelt zich af in een voorstad van Caïro, huize Cossery lag in het centrum maar Cossery maakte er geen geheim van dat zijn ouderlijk huis model stond voor deze roman. Albert, het nakomertje, was thuis de enige die ’s ochtends vroeg moest opstaan om naar school te gaan. De anderen bleven tot twaalf uur uitslapen. Natuurlijk is het verhaal getransponeerd en uitvergroot. De slaap moet gezien worden als metafoor voor het weigeren mee te doen aan de race naar bezit en maatschappelijk succes.
In 2005 verscheen een korte film met unieke beelden van de schrijver in zijn hotelkamer en getuigenissen van vrienden als Michel Piccoli, Une via dans la journée d’Albert Cossery (van Sophie Leys)